Güncel

Caretta caretta kumsalı kaçak barakayla doldu

Antalya’nın Aksu ilçesindeki caretta caretta çeşidi deniz kaplumbağalarının muhafaza alanı ilan edilen Kumköy kıyısında, ‘çardak’ ismi altında …

Caretta caretta kumsalı kaçak barakayla doldu

Antalya’nın Aksu ilçesindeki caretta caretta çeşidi deniz kaplumbağalarının muhafaza alanı ilan edilen Kumköy kıyısında, ‘çardak’ ismi altında 500’ü aşkın kaçak yapı bulunuyor. Bu alandaki çardaklar ve kumsalın çöplükler içindeki hali, doğaseverleri isyan ettirdi. Yaz boyunca burada yaşayan 2 bini aşkın kişinin baskısı nedeniyle bu yılki caretta caretta yuvalarındaki yumurtaların yüzde 56,9’u bozuk çıktı.

Aksu ilçesinde batıda Aksu Irmağı, doğuda Beşgöz Deresi ortasındaki 1,2 kilometrelik Kumköy kıyısı, geçen yıl mart ayında Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle ‘deniz kaplumbağaları üreme alanı’ ilan edildi. Bu alandaki 500’ü aşkın derme-çatma yapıdan oluşan çardaklar ve kumsalın çöplükler içindeki hali, doğaseverleri isyan ettirdi. Bölgede yıllardır ‘çardak’ ismi altında hiçbir elektrik, su ve atık su alt yapısı olmayan kumsaldaki kaçak yapılarda yaz boyunca bölge halkı, caretta carettaların ömür alanı kumsal üzerinde yaşıyor.

‘Her şeyi tüketmeyin kâfi artık’

Kuş gözlemcisi Gökçe Coşkun, caretta caretta tipi deniz kaplumbağalarının muhafaza alanı ilan edilen fakat 500’ü aşkın baraka üslubu yapıyla işgal edilmiş Kumköy kıyısındaki sorunu, toplumsal medya hesabından paylaştı. Kumsalda karşılaştığı görüntü karşısında isyan eden Coşkun, “Burası caretta caretta kıyısı olarak geçen ve caretta carettaların yuvalama yaptığı Kumköy kıyısının son hali. Yazıklar olsun buna göz yumanlara. Bu ülkeyi sevmek demek tabiatına sahip çıkmaktır. Tabelada ‘Deniz kaplumbağalarının üreme alanındasınız’ yazıyor ve etrafındaki görünüm. Bu halde mi yaşatıyorsunuz, doğal mirasımız olan bir alanı bu hale getirerek? Yalnızca merak ediyorum. İçinize nasıl siniyor? Biraz dik durun, kaybolan hepimizin bedelleri. Geçen sene burada çok az oba vardı, artık ise denizin içine kadar girilmiş. Bu durumu övünülecek bir şey olarak paylaşıyorlar. Başlıkları ise ‘Denize sıfır obalarda fiyatsız tatil kıskandırıyor’. Her şeyi tüketmeyin kâfi artık” dedi.

Derme-çatma yapıların sayısı artıyor

Son yıllarda sayıları önemli oranda artan çardaklarda yaşayanlar, bir de dernek kurdu. Kumsalın baraka stili yapılarla dolması nedeniyle caretta caretta yuvalama alanları da etkilenirken, bölgede 23 yıldır caretta caretta yuvalarının tespiti, yavruların yuvadan çıkışı üzere çalışmaları sürdüren Ekoljik Araştırmalar Derneği’nin (EKAD) raporuna nazaran, insan kaynaklı yuvalardaki yumurtaların bozulma oranı da çok yüksek seviyede çıktı.

Ağır insan faaliyetleri sebebiyle yumurtalar bozuk çıkıyor

EKAD Lideri Hacettepe Üniversitesi’nden Dr. Ali Fuat Canbolat, Kumköy kıyısında 2021 döneminde 178 yuva belirlediklerini ve yuva yoğunluğunun kilometre başına 148,3 olduğunu açıkladı. Bu oranın caretta carettalar için çok uygun kumul yapısına sahip olması nedeniyle yüksek olduğuna işaret eden Dr. Canbolat, buradaki ağır insan faaliyetleri yüzünden yumurtaların yüzde 56.9’unun bozuk çıktığına dikkat çekti. Canbolat, diye konuştu.

Tamamı kaçak yapı

Kumsaldaki sıkıntıyla ilgili Tabiat Varlıkları Genel Müdürlüğü yetkililerine de bilgi aktardığını anlatan Dr. Canbolat, “Oradaki mahallî beşerler orayı bir formda kullanıyor, kaplumbağaların korunması konusunda bize yardımcı da oluyorlar ancak bu hassasiyet oradaki sorunu çözmüyor. Haziranda çardakların konseyimi, tadilatı için iş makineleri ve traktörler giriyor ve kumsal darmadağın oluyor. Ayrıyeten son yıllarda çardak sayısı da o kadar ağırlaştı ki yer kalmadığından neredeyse denize sıfır çardaklar kuruluyor. Natürel bunların elektrik, su, kanalizasyon hiçbir altyapı sistemi yok, tamamı kaçak yapı” dedi.

Çardaklar kaldırılmalı

Tahlilin insanları oradan kovmak olmadığını da lisana getiren Dr. Canbolat, geleneklerini yaşatabilecekleri alternatif hayat alanı yaratılması gerektiğini belirterek, şu teklifte bulundu:

“Kumköy’deki kumsalın çabucak arkasında bir patika yol var yolun ardı ormana kadar boş bir alan. Kaplumbağaların yuvalama alanı için en az 50 metre kumsalın boş bırakılması gerekiyor. Hasebiyle gerideki boş alan buna uygun ve çardaklar bakanlık ve belediye iş birliğiyle kanalizasyon, elektrik, su üzere alt yapısı da uygun bir imar planı hazırlanıp oraya taşınabilir. Kumsaldaki çardak sayısı o kadar çok artmış ki, bu yaz orada çardaklar içinde market bile kurulmuş.”

YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)

ÜYE GİRİŞİ

KAYIT OL