Güncel

Ombudsman’dan Emniyet’e iki tavsiye kararı

Danıştay’ın, polisin olduğu olaylarda cep telefonları ile ses ve imaj kaydı alınmasının engellenmesine dair İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel …

Ombudsman’dan Emniyet’e iki tavsiye kararı

Danıştay’ın, polisin olduğu olaylarda cep telefonları ile ses ve imaj kaydı alınmasının engellenmesine dair İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü’nün genelgesinin durdurmasının akabinde TBMM Kamu Denetçiliği Kurumu (Ombudsmanlık), misal bir müracaatta birinci kararını verdi. Polis tarafından imaj alınması engellenen, telefonuna el konulan ve aksi kelepçe takılarak gözaltına alınmaya çalışılan gazeteci Demet Aran’ın başvurusunu kısmen kabul eden Kamu Başdenetçisi Onur Malkoç, kalkanların kaldırılarak gazetecilerin manzara engellenmesinin basın özgürlüğünü ihlal etmediğini savundu. Buna karşılık Malkoç, Emniyet Genel Müdürlüğü’ne yönelik iki tavsiyede bulundu. Kamu Denetçiliği, kolluk çalışanı tarafından kolluk misyonunun ifası sırasında gazetecilik faaliyeti gerçekleştiren basın mensupları için uygun ortamın sağlanmasına azami itina gösterilmesini ve basın mensupları ile kurulacak ilgilerde daha ihtimamlı bir lisan kullanılmasını istedi.

Ankara’da son üç yıldır gazetecilerin Ankara Emniyet Müdürlüğü’ne bağlı polisler tarafından haber takibi sırasında engellenmeye çalışması sık sık gündeme geldi. Bu gazetecilerden biri olan Demet Ortan, 2020 ve 2021 yıllarında Ankara’da haber takibi sırasında üç sefer polis tarafından engellendiğini belirterek Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvurdu. Dilekçeye nazaran Ortan, 14 Ekim 2020’de İSİG Meclisi’nin İbn-i Sina Hastanesi önündeki aksiyonunu takip ederken polis tarafından gözaltına alınmaya çalışıldı. Aykırı kelepçe takılan ve telefonuna el konulan Ortan, gözaltı aracının önünde bir müddet bekletildikten sonra basın mensubu olduğunu ısrarla söylemesi karşısında polis tarafından özgür bırakıldı. Aran’ın telefonu ise lakin Güvenlik Şube Müdürlüğü’nde teslim edildi. Ortan, 2 Şubat 2021 tarihindeki Boğaziçi aksiyonunda ise öğrencilere yapılan gözaltı sürecini fotoğraflamaya çalışırken kalkanlarla engellendi.

Emniyet: Gazeteciyi inançlı bölgeye çıkardık

Bunun üzerine inceleme başlatan Ombudsmanlık, Ankara Emniyet Müdürlüğü’nden savunma istedi. Emniyetin gönderdiği yazıda, Aran’ın takip ettiği protesto şovlarının “kanuna ters eylem” olduğu sav edilerek, şöyle denildi:

“Demet Ortan isimli şahsın İbn-i Sina Hastanesinde olduğu üzere olay imgelerini çekmek ismi altında, kanuna ters hareket gerçekleştiren şahısların ortasına girerek, hatta yakalama yapılan şahısların bindirildiği gözaltı aracının içerisine girecek kadar yaklaşarak emniyet mensuplarının misyonlarını yapmalarını engellediğinin görülmesi üzerine emniyet mensuplarınca yapılan denetimlerde basın mensubu olduğunun anlaşılması sonrası gerçekleşen kanuna karşıt hareketler esnasında kendisine bir ziyan gelmesinin ve emniyet mensuplarının vazifelerinin engellenmemesi gayesiyle inançlı bölgeye çıkması sağlanmıştır.”

Aran’ın, kanuna karşıt aksiyonlar esnasında emniyet mensuplarınca görünür formda boynuna yahut göğüs kısmına misyonlu olduğunu gösteren yaka kartı takmadığı, bazen yaka kartını zıt vaziyette taktığı savunulan yazıda, “Bu haliyle kanuna karşıt hareket yapan şahıslarla birlikte hareket edip, emniyet mensuplarının misyonlarını yapmasına pürüz olduğu, kendisini uyaran görevlilere zorluk çıkardığı anlaşılmaktadır” denildi.

Başdenetçi: Gözaltı işine yargı bakıyor

Kamu Başdenetçisi Onur Malkoç, müracaata ait yaptığı değerlendirmede kısmet ret, kısmen tavsiye kararı verdi. Aran’ın 14 Ekim 2020 tarihinde polis tarafından gözaltına alınmaya çalışılmasına ait şikâyetinin incelenmemesine karar veren Malkoç, bunun nedenini “Yargı misyon alanına giren hususlara bakma yetkimiz yok” tabiriyle açıkladı.

Manzara engellemede sorun görülmedi

Malkoç, Demet Aran’ın manzara alınmasının engellenmesine ait başka şikâyetine ait ise şunları kaydetti:

“Şikâyet konusu edilen 2 Şubat 2021 ve 5 Şubat 2021 tarihlerinde yaşanan olaylarla ilgili olarak ise kolluk işçisi tarafından şikâyetçinin gazetecilik mesleğini yapmasını engellemek emeliyle fizikî müdahalede bulunulduğu ya da manzara almasını engellemek emeliyle orantısız ve legal olmayan bir müdahalede bulunulduğuna ait bir tespitin yapılamadığı, bu nedenle evrak kapsamında basın ve haberleşme özgürlüğünün ihlal edildiğine ait bir tespit yapılamaması nedeniyle talebin reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.”

Emniyet’e iki tavsiye kararı

Malkoç, polislerin hareket takibi sırasında gazeteci Demet Aran’a “Kes şunun görüntüsünü” üzere tabirler kullanması nedeniyle ise Emniyet Genel Müdürlüğü’ne tavsiyede bulunmaya karar verdi. Bu kapsamda Kamu Denetçiliği, uygun idare prensipleri açısından kolluk işçisi tarafından kolluk vazifesinin ifası sırasında gazetecilik faaliyeti gerçekleştiren basın mensupları için uygun ortamın sağlanmasına azami ihtimam gösterilmesi ve basın mensupları ile kurulacak ilgilerde daha ihtimamlı bir lisan kullanılması konusunda Emniyet’e tavsiyede bulunulmasına hükmetti.

‘Gazetecilere yer gösterin’

Kararda, buna ait şu kıymetlendirme yapıldı:

“Bu çerçevede, müracaatın incelenmesi kapsamında kolluk vazifelilerinin apansız ve anlık olarak gelişen aksiyon ve protestolara yasal olarak müdahale etmelerine duyulan gereksinime ait kamusal yarar ile topluma haber ve bilgi transferinin sağlanabilmesi için basın mensuplarının misyonlarını gereği üzere yapabilecekleri şartların sağlanması suretiyle basın ve haber alma hürriyetinin korunması ortasında bir istikrarın gözetilmesi gerekmektedir.

Toplantı ve şov yürüyüşüne ait yasal mevzuat kapsamında kolluk kuvvetleri tarafından yerine getirilen önlem alma ve müdahale yetkisi kullanılırken kamu görevlisini engellemeyen ve gazetecilik vazifesini yerine getiren meslek mensuplarının misyonlarını yerine getirebileceği uygun ortamın sağlanmasına azami itina gösterilmelidir. Yönetimden, bu istikrarın gözetilmesine yönelik önlem alınması kapsamında toplumsal olaylara müdahale esnasında basın mensuplarına yönelik muamelelerde yasal düzenlemelerin hudutları içerisinde ölçülülük unsuruna uygun olarak hareket edilmesi, kolluk vazifelileri ile basın mensupları ortasındaki alakalarda daha ihtimamlı bir lisan kullanımının sağlanması beklenmektedir.”

Alican Uludağ

© Deutsche Welle Türkçe

YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)

ÜYE GİRİŞİ

KAYIT OL